İSTEK Okulları’nda IB PYP

Uluslararası Bakalorya – İlk Yıllar Programı

(International Baccalaureate  – Programme – IB PYP)

PYP (İlk Yıllar Programı), 3-12 yaş grubundaki öğrencilerin akademik, sosyal, fiziksel, duygusal ve kültürel açılardan gelişmesini amaçlamaktadır. PYP, öğrencilerin neler öğrenmesi gerektiği, eğitim yöntemleri ve değerlendirme stratejileri hakkında yol gösteren uluslararası bir müfredat modelini temel alan bir eğitim ve öğretim yaklaşımıdır. Çocuğun doğal merakını, yaratıcılığını tanıyan bir felsefe üzerine kurulan PYP, öğrencilerin hayat boyu öğrenme sevgisi edinmelerini sağlayacak öğrenme ortamları sağlar. Disiplinlerüstü bir müfredat çerçevesi olan PYP, öğrencilerin büyük fikirleri araştırıp sorgularken farklı ders alanları hakkında öğrenmelerini hedefler. Programın amacı: ulusal ve uluslararası değerlere sahip, kültürlerarası anlayış ve saygı yoluyla daha iyi, daha barışçıl bir dünya yaratılmasına yardımcı olan sorgulayan, bilgili ve duyarlı bireyler yetiştirmektir.

 

İSTEK Anaokulları ve İlkokullarında Milli Eğitim Bakanlığı’nın müfredatı, Uluslararası Bakalorya İlk Yıllar Programı ile entegre edilerek uygulanır. Milli Eğitim Bakanlığının her sınıf düzeyi için öngördüğü kazanımlar IB PYP’nin sunduğu çerçeve etrafında yapılandırılarak geliştirilir. İSTEK Semiha Şakir, İSTEK Kemal Atatürk, İSTEK Atanur Oğuz, İSTEK Bilge Kağan  ve İSTEK Belde Anaokulları ve İlkokulları IB Dünya Okulu statüsüyle IB PYP uygulamaktadır. İSTEK Kaşgarlı Mahmut, İSTEK Acıbadem ve İSTEK Uluğbey Anaokulları ve İlkokulları IB PYP adaylık sürecine devam etmektedir. 


web

 

 a. IB Öğrenen Profili (Öğrencilerin nasıl bireyler olmalarını hedefliyoruz?)

IB öğrenen profili, entelektüel, kişisel, duygusal ve sosyal büyümeyi içeren çok çeşitli insani yeterlilikleri ve sorumlulukları temsil eder. IB PYP’nin en önemli amacı IB Öğrenen Profiline uygun bireyler yetiştirmektir. IB Öğrenen Profili, IB misyonunun eyleme geçmiş halidir. Program süresince gördükleri eğitimle öğrenciler aşağıdaki IB Öğrenen Profili özelliklerini geliştirmeyi ve bu özellikleri hayatlarında sergilemeyi hedeflerler.

 

·         Araştıran-sorgulayan: Ara­ştırma ve sorgulama için gerekli becerileri geliştirerek merakımızı besleriz. Tek ba­şına ve diğerleriyle birlikte nasıl öğreneceğimizi biliriz. Şevkle öğrenir ve öğrenme sevgimizi ya­şam boyu sürdürürüz.

·         Bilgili:  Bilgiyi farklı disiplinler arasında araştırarak kavramsal anlayış geliştirir ve kullanırız. Yerel ve küresel önemi olan sorunlar ve fikirlerle ilgileniriz.

·         Düşünen: Karma­şık problemleri çözümlemek ve bunlarla ilgili güvenilir eylemlerde bulunmak için eleştirel ve yaratıcı dü­şünme becerilerini kullanırız. Gerekçeli, etik kararlar almada inisiyatif kullanırız.

·         İletişim kuran: Kendimizi birden fazla dilde ve pek çok şekilde güvenle ve yaratıcı şekilde ifade ederiz. Diğer bireylerin ve grupların bakış açılarını dikkatle dinleyerek etkili şekilde iş birliği yaparız.

·         İlkeli: Doğruluk ve dürüstlükle, güçlü bir hakkaniyet ve adalet anlayışıyla, tüm insanların haysiyetine ve haklarına saygı duyarak hareket ederiz. Eylemlerimizin ve sonuçlarının sorumluluğunu alırız.

·         Açık görüşlü: Diğerlerinin değerleri ve geleneklerinin yanı sıra kendi kültürümüz ve bireysel geçmişlerimize değer veririz. Farklı bakı­ş açıları arar, değerlendirir ve bu deneyimlerimizle olgunlaşırız.

·         Duyarlı: Empati kurar, ­şefkat ve saygı gösteririz. Hizmet etme yükümlülüğüne inanır, diğerlerinin hayatında ve kendi çevremizdeki dünyada olumlu bir fark yaratmak için hareket ederiz.

·         Riski göze alan:  Belirsizliğe ihtiyat ve kararlılıkla yaklaşırız; yeni fikirler ve yenilikçi yaklaşımlar denemek için bağımsız ve ortaklaşa çalışırız. Zorluklar ve değişim karşısında becerikli ve dayanıklıyız.

·         Dengeli: Kendimizin ve başkalarının esenliğini sağlamak için yaşamımızın farklı yönleri (entelektüel, fiziksel ve duygusal) arasında denge kurmanın önemini biliriz. Diğer insanlarla ve yaşadığımız dünyayla olan dayanışmamızın farkındayız.

·         Dönüşümlü düşünen: Dünyayı, kendi fikir ve deneyimlerimizle derinlemesine düşünürüz.

Öğrenme ve kişisel gelişimimizi desteklemek amacıyla güçlü ve güçsüz yanlarımızı anlamak için çaba sarf ederiz.

 

b. Özne Olan Öğrenenler

Öğrencilerin özne olması; seslerinin duyulduğu (söz haklarının olduğu), seçim haklarının olduğu ve bulunduğu ortamı sahiplendiği koşullarda gerçekleşir. Öğrenciler öğrenmelerinin sorumluluğunu aldıklarında, öğretmenleri ve diğer arkadaşlarıyla öğrenimlerini planlama, sunma ve değerlendirme aşamalarıyla ilgili iş birliği yaptıklarında özne olurlar. Öğrenenler özne olduklarında, öğretmenin ve öğrencinin rolleri değişir; öğretmenle öğrencinin arasındaki ilişki bir ortaklık olarak görülür.

 

Özne olmayı destekleyen öğretmenler;

•       öğrenmeyi bireyselleştirmek için öğrencilerin mevcut yeteneklerini, ihtiyaçlarını ve ilgi alanlarını fark eder ve üzerinde dönüşümlü düşünürler.

•       öğrencinin düşünmesini ve eylemlerini daha da ilerletmek için öğrencilerin fikirlerini, meraklarını, bakış açılarını ve arzularını etkin bir şekilde dinlerler.

•       açık uçlu görevler vererek öğrencilerin ilgi alanlarını keşfetmeleri için özgünlüğü beslerler.

•       yaratıcılıklarını sergilemeleri ve risk almaları için öğrencilere fırsatlar sunarlar.

•       öğrenme ve öğretimi bilgilendirmek için değerlendirme kanıtları kullanarak öğrencilerin ne zaman yardıma ihtiyaç duydukları ve ne zaman duymadıkları konusunda dönüşümlü düşünürler.

Öğrenciler;

•       kendi öğrenmelerini etkileyip yönlendirdiklerinde,

•       seçimler yaptıklarında,

•       görüşlerini dile getirdiklerinde,

•       sorular sorduklarında ve meraklarını ifade ettiklerinde,

•       anladıklarını paylaştıklarında,

•       yeni anlamlar oluşturduklarında,

•       öğrenme topluluğuna katılıp katkıda bulunduklarında özne olduklarını sergilerler.

 

c. Öğretime Yaklaşımlar (Program hangi öğrenme yaklaşımlarını temel almaktadır?)

Sorgulama temelli öğrenme

Disiplinlerüstü öğrenme

Kavram temelli öğrenme

Oyun temelli öğrenme

Oluşturmacı yaklaşım

 

d. Bilgi - Disiplinlerüstü Temalar (Öğrencilerin ne hakkında bilgi sahibi olmalarını istiyoruz?)

Milli Eğitim Bakanlığı müfredatı İlk Yıllar Programı’nın altı temel teması altında işlenir:

•           Kim Olduğumuz: Bireyin kendi doğasını sorgulaması, inançlar ve değerler; kişisel, fiziksel, zihinsel, sosyal ve ruhsal sağlık, aileleri, arkadaşları, toplulukları ve kültürleri içeren insan ilişkileri, haklar ve sorumluluklar, insan olmanın anlamı.

•           Bulunduğumuz Yer ve Zaman: Yer ve zaman hakkında sorgulama; kişisel tarihimiz, evler ve seyahatler, insanlığın keşifleri, icatları ve göçleri, yerel ve küresel bakış açısından bireyler ve uygarlıklar arasındaki ilişkiler ve bunların birbirleriyle bağlantıları.

•           Kendimizi İfade Etme Yollarımız: Düşünceleri, duyguları, doğayı, kültürü, inançları, değerleri keşfetme ve ifade etme yollarını sorgulama, yaratıcılığımız hakkında düşünme, yaratıcılığımızı geliştirme ve yaratıcılığımızdan zevk duyma yolları, estetik olanı takdir etmemiz.

•           Dünyanın İşleyişi:  Doğa ve kanunları hakkında sorgulama  (fiziksel ve biyolojik); doğa ile insan toplumları arasındaki etkileşim, insanların bilim ilkelerinden anladıklarını nasıl kullandıkları, bilimsel ve teknolojik gelişmelerin toplum ve çevre üzerindeki etkisi.

•           Kendimizi Düzenleme Biçimimiz: İnsan yapısı sistemler ile toplulukların birbirleriyle olan bağlantıları hakkında sorgulama; örgütlerin yapısı ve işlevi, toplumun karar alması, ekonomik etkinlikler ve bunların insanlık, çevre üzerindeki etkisi.

•           Gezegeni Paylaşma: Başka insanlarla ve diğer canlılarla sınırlı kaynakları paylaşma mücadelesinde haklar ve sorumluluklar hakkında sorgulama; toplumlar ve toplumlar arasındaki ve içindeki ilişkiler, eşit fırsatlara erişmek, barış ve çatışmaların çözümü.

 

Bütün bu tema başlıkları altında sorgulama üniteleri planlanır. Öğrenciler, her biri belirli bir disiplinler üstü temaya ilişkin ana fikri ele alan, sorgulama üniteleri bağlamında küresel önem taşıyan bu konuları araştırır, sorgular ve öğrenirler.

 

e. Kavramlar (Öğrencilerin neyi anlamalarını istiyoruz?)

Her birinin disiplinler üstü müfredatın tasarımında büyük önem taşıdığı ve öğrencilerin

Sorgulamalarının derinleşmesinde önemli rol oynayan 7 adet kavram mevcuttur. Bunlar: şekil, işlev, sebep - sonuç, değişim, bağlantı, bakış açısı, sorumluluk olarak sıralanır.

 

Şekil – Neye benziyor?

İşlev – Nasıl çalışıyor?

Sebep-sonuç – Neden böyle?

Değişim – Nasıl değişiyor?

Bağlantı – Diğer şeylerle arasında ne bağlantı var?

Bakış açısı – Değişik bakış açıları neler?

Sorumluluk – Sorumluluğumuz nedir?

 

f. Öğrenme Yaklaşımları  (Öğrencilerin ne yapabilmelerini istiyoruz?)

Öğrenme yaklaşımlarının temeli, nasıl öğreneceğini öğrenmenin öğrencinin eğitimine temel teşkil ettiği inancına dayanır. Önceleri disiplinlerüstü beceriler olarak adlandırılan öğrenme yaklaşımları IB eğitiminin bütünleşik bir parçası ve öğrenen profili, bilgi, kavramsal anlayış ve araştırma-sorgulamanın tamamlayıcısı niteliğindedir. Öğrenciler program boyunca öğrenimleri sırasında, bir dizi disiplinlerüstü beceri edinir ve uygular. Düşünme, iletişim, sosyal, araştırma ve öz-yönetim başlıkları altında toplanan beceriler sadece sorgulama ünitelerini değil, aynı zamanda sınıfta ve okul dışındaki yaşamda gerçekleşen öğrenim ve öğretim için de değerlidir.

Birbiriyle bağlantılı beş beceri ve örnek alt becerileri aşağıda belirtilmiştir. Okullar ihtiyaçlarına göre alt beceri listelerini şekillendirebilirler.

 

Düşünme becerileri

• Eleştirel düşünme becerileri (konu ve fikirlerin çözümlenmesi ve değerlendirilmesi)

• Yaratıcı düşünme becerileri (özgün fikirlerin geliştirilmesi ve yeni bakış açılarının değerlendirilmesi)

• Transfer becerileri (çoklu bağlamlarda becerilerin ve bilginin kullanımı)

• Dönüşümlü düşünme/üst-bilişsel beceriler (öğrenme sürecinin (yeniden) değerlendirilmesi)

 

Araştırma becerileri

• Bilgi okur-yazarlığı becerileri (oluşturma ve planlama, veri toplama ve kaydetme, sentezleme ve yorumlama, değerlendirme ve iletişimini yapma)

• Medya okur-yazarlığı becerileri (fikir ve bilgiyi kullanmak ve oluşturmak için medyayla etkileşime girme)

• Medyanın/bilginin etik kullanımı (sosyal ve etik teknolojinin anlaşılması ve uygulanması)

 

İletişim becerileri

• Bilgi alışverişi becerileri (dinleme, yorumlama, konuşma)

• Okur-yazarlık becerileri (bilgi toplama ve iletme için okuma, yazma ve dilin kullanımı)

• Bilişim becerileri (bilgi toplama, soruşturma-araştırma ve iletme için teknolojinin kullanımı)

 

Sosyal beceriler

• Kişiler arası pozitif ilişkiler ve işbirliği geliştirme (öz-denetimin kullanımı, zorlukların yönetilmesi, akranların desteklenmesi)

• Sosyo-duygusal zekanın geliştirilmesi

 

Öz yönetim becerileri

• Organizasyon becerileri (zamanı ve görevleri etkili şekilde yönetme)

• Zihin durumları (bilinçli farkındalık, azim, duygu yönetimi, öz-motivasyon)

 

g. Eylem (Öğrencilerin öğrendiklerini kullanarak nasıl eyleme geçmelerini istiyoruz?)

Program aracılığıyla öğrencilerin yerel ve küresel konular hakkında düşünmeleri, bilinçli seçimler yapmaları, eyleme geçmeleri ve gerçekleştirdikleri eylemler üzerinde düşünmelerini içeren süreçler sağlanır. Öğrenciler, bir fark yaratabilmek için seçebilecekleri somut eylemleri gördüklerinde, kendilerini yetkin, becerikli ve değişimin etkin özneleri olarak görürler.

 

h. PYP’nin Öğrencilere Katkıları Nelerdir?

·         Program öğrencileri keşfederek öğrenmeye, araştırmaya sorgulamaya teşvik eder.

·         PYP öğrencileri gerçek yaşam olaylarını derslerinde araştırdıkları ve sorguladıkları için daha karmaşık ve birbiriyle bağlantılı kavramlarla ilgili anlayış geliştirirler.

·         PYP öğrencileri kendilerini her ortamda öz güvenle ifade ederler.

·         PYP öğrencileri; öğrenmeyi öğrenirler.

·         PYP öğrencileri kendi kültürlerine ve diğer kültürlere saygılı ve açık görüşlü olmayı öğrenirler. Uluslararası bilinç sahibi bireyler olurlar.

·         Olaylara ve durumlara farklı bakış açılarından bakarlar ve farklı bakış açılarını düşünerek durumları değerlendirirler.

·         Öğrenciler okul ile yaşam arasındaki bağlantının farkında olarak öğrendiklerini kullanarak eyleme geçerler.

·         Yeni karşılaştıkları problemlere ve zorluklara yaratıcı ve anlamlı çözümler üretirler.

·         Duyarlı ve sorumlu vatandaşlar olurlar.